Речиси една година откако Орце Ѓорѓиевски ја презеде градоначалничката функција во Скопје, главниот град влегува во период во кој првите резултати од неговото управување можат да се споредат со предизборните ветувања. Намалување на долговите, реконструкција на улици, продолжување на закочените инфраструктурни проекти и акции за чистење се дел од активностите со кои се пофали градското раководство. Но, истовремено, дел од најголемите проекти, меѓу кои набавката на нови автобуси, решавањето на сообраќајниот метеж, изградбата на мостови и подобрувањето на јавниот превоз, се уште чекаат целосна реализација.
Ѓорѓиевски ја презеде функцијата на 6 ноември 2025 година, наследувајќи градска администрација и јавни претпријатија со сериозни финансиски и организациски проблеми. Неговите први потези беа насочени кон чистење на градот, стабилизирање на комуналните служби и враќање на функционалноста на дел од градските институции.
Во отчетот презентиран на 27 октомври, градоначалникот посочи дека во изминатиот период се постигнати значајни финансиски резултати. Според презентираните податоци, обврските на Град Скопје се намалени за 1,065 милијарди денари, додека кај шест јавни претпријатија е пријавено намалување од дополнителни 2,615 милијарди денари.
Тоа значи дека, според градското раководство, вкупното намалување на обврските изнесува околу 3,68 милијарди денари, односно приближно 60 милиони евра.
Најголемо намалување на обврските е пријавено кај ЈП „Водовод и канализација“, во износ од 1,66 милијарди денари, додека кај ЈСП „Скопје“ намалувањето изнесува 634 милиони денари. Кај „Комунална хигиена“ се наведуваат 122 милиони денари, кај „Паркови и зеленило“ 114 милиони, кај „Градски паркинг“ 53 милиони и кај „Улици и патишта“ 32 милиони денари.
Овие бројки претставуваат еден од најзначајните делови од отчетот, но за целосна оценка на финансиското работење потребно е да се утврди колкав дел од обврските е реално исплатен, дали имало репрограмирање или сметководствени усогласувања и колкави нови обврски се создадени во истиот период.
Во инфраструктурата, градското раководство пријави завршување на неколку реконструкции, меѓу кои улиците „Перо Наков“ во Гази Баба и „Фрањо Клуз“ во Аеродром, надвозникот Естакада и улицата кон Горно Оризари во Шуто Оризари.
Паралелно со тоа продолжија работите на повеќе значајни сообраќајни проекти. Клучката Момин Поток, која со години претставува еден од најголемите инфраструктурни зафати во Скопје, е во завршна фаза. Во тек е и реализацијата на мостот што треба да ги поврзе улиците „Љубљанска“ и „Скупи“ во Карпош, додека продолжуваат активностите на булеварот „Борис Трајковски“, важен за сообраќајното поврзување на Драчево и Пинтија.
Сепак, значителен дел од овие проекти се започнати во претходни градоначалнички мандати. Затоа, при оценувањето на работата на Ѓорѓиевски, потребно е да се направи разлика меѓу проекти што ги иницирала неговата администрација и оние што ги наследила и продолжила.
На списокот на најавени и подготвувани инвестиции се и нови мостови, проширувања на булевари, подземниот булевар „Македонија“ и две катни гаражи во близина на Клиничкиот центар. Но, за најголем дел од овие инвестиции, до крајот на октомври сè уште нема целосно завршени објекти што граѓаните можат да ги користат.
Особено чувствително прашање останува јавниот градски превоз.
Набавката на 100 нови автобуси беше едно од најзвучните ветувања, во период кога скопјани со години се соочуваат со недоволен број возила, нередовни линии и долги чекања на автобуските постојки.
Иако во отчетот се наведува намалување на финансиските обврски на ЈСП, тоа само по себе не значи дека е решен проблемот со јавниот превоз. За реална оценка потребни се конкретни податоци за бројот на автобуси што секојдневно сообраќаат, бројот на реализирани поаѓања, редовноста на линиите и евентуалното зголемување на возниот парк.
Проектите за брз автобуски превоз, познат како БРТ, и за градски воз остануваат дел од пошироките планови за сообраќајно поврзување на Скопје. Но, тие сè уште не претставуваат целосно функционални решенија за секојдневните потреби на граѓаните.
Чистотата беше меѓу првите приоритети на новото градско раководство. Ѓорѓиевски уште на почетокот најави голема акција за чистење во рок од 72 часа, по што следуваа дополнителни интервенции и активности за отстранување отпад.
Сепак, суштинското прашање не е само колку акции за чистење се организирани, туку дали градот успеал да воспостави систем во кој редовното собирање на отпадот, одржувањето на јавните површини и отстранувањето на дивите депонии функционираат без потреба од вонредни мобилизации.
Во областа на образованието, градската администрација пријави инвестиции во опремување на средните училишта, набавка на наставни помагала, лабораториска опрема, мебел и интерактивни табли. Во плановите се и енергетски инвестиции преку фотоволтаици и топлотни пумпи, но за целосна оценка потребен е преглед на реализираните проекти по училишта.
Активности се најавени и во дигитализацијата на градските услуги, вклучувајќи електронска достава на даночни решенија, дигитални платформи и системи за пријавување комунални и еколошки проблеми.
Во културата, значајно прашање останува подготовката на Скопје за Европска престолнина на културата во 2028 година, како и судбината на Универзалната сала и другите културни објекти за кои се потребни дополнителни инвестиции.
Но, покрај пријавените активности, остануваат и прашања за кои скопјани очекуваат конкретни одговори.
Колку од предизборните ветувања се целосно исполнети? Колку од најавените капитални инвестиции имаат обезбедено финансирање и склучени договори? Колкав дел од капиталниот буџет е реализиран? Колку нови автобуси се пуштени во сообраќај? Дали комуналните претпријатија работат поефикасно и дали граѓаните добиваат подобри услуги?
Одговорите на овие прашања се поважни од бројот на одржани прес-конференции, најавени проекти и објавени фотографии од градилишта.
Досегашниот период на Ѓорѓиевски може да се опише како период на обиди за финансиска консолидација, интервенции во комуналниот систем, реконструкции и продолжување на наследените инфраструктурни зафати.
Но, најголемиот тест за градоначалникот допрва следува.
Скопјани не ги оценуваат резултатите само преку финансиските извештаи, туку и преку тоа дали автобусот пристигнува навреме, дали улиците се чисти, дали сообраќајот е побрз, дали има доволно паркинг-места и дали јавните претпријатија ги исполнуваат своите обврски.
Затоа, иако градското раководство презентираше финансиски резултати и повеќе реализирани активности, сè уште е рано да се прогласи целосен успех во управувањето со Скопје.
Едно е да се намалат долговите и да се откочат проектите, а сосема друго е граѓаните да ги почувствуваат резултатите во секојдневниот живот.
Токму тоа ќе биде најважното мерило за Орце Ѓорѓиевски во продолжението на неговиот градоначалнички мандат.
