Годишната стапка на инфлација во Црна Гора ќе се зголеми на седум до осум проценти до крајот на годината, а на 10 проценти во првата половина од следната година. Бројот на вработени во приватните компании ќе се намали за седум до 10 проценти, или за 14 до 18 илјади работници.
Ова се главните заклучоци од анкетите и анализите спроведени во последните денови од страна на комисиите и групите во рамките на Синдикатот на работодавачи и Стопанската комора, кои беа разгледани од „ Вијести “. Над сто големи и средни претпријатија, како и повеќе од илјада помали претпријатија, учествуваа директно или преку здруженија, комитети и групи.
Ниту еден од нив немаше позитивно мислење за предлогот на Владата, кој беше наречен Евромодел, за разлика од Европа САД 1, кој во тоа време доби 100 проценти поддршка од економијата, и Европа САД 2, кој беше поддржан од речиси 100 проценти. Овој модел предвидува измени на шест закони, од кои најзначајниот е зголемувањето на минималните плати на 1.000, 1.250 и 1.400 според квалификацијата на работното место, како и укинувањето на придонесите за пензиско осигурување и промените во оданочувањето на платите и профитот.
Многу мал број бизнисмени – околу десетина – изјавија дека имаат неутрален став бидејќи нивните вработени заработуваат над 1.400 евра и дека нема да имаат зголемување на трошоците за работна сила, туку мало намалување поради укинувањето на придонесите, но изразија и загриженост за општата состојба на економијата и очекувањето дека цените на производите и услугите што ги користат од други значително ќе се зголемат.
Сите сопственици на бизниси, со мал број исклучоци, изјавија дека поради значителното зголемување на трошоците за работна сила, ќе ги зголемат цените на своите производи и услуги или ќе го намалат бројот на вработени. Повеќе од 50 проценти од нив изјавија дека дефинитивно ќе ги користат и зголемувањата на цените и отпуштањата, а некои изразија загриженост дека дури и ова нема да биде доволно бидејќи не е можно да се предвидат сите ефекти од овој модел.
Зголемување на цените од пет до 40 проценти
Оние бизнисмени кои изјавија дека ќе бидат принудени да ги зголемат цените на своите производи и услуги, изјавија дека најниското процентно зголемување е пет проценти, а највисокото околу 40 проценти. Сепак, некои анализи предупредуваат на вкрстени зголемувања на цените, односно дека зголемувањето на цените на некои услуги и производи ќе има дополнително влијание, покрај зголемувањето на трошоците за работна сила, врз дополнително зголемување на трошоците и дополнително зголемување на крајната малопродажна цена.
Оние бизнисмени кои го наведоа отпуштањето на некои вработени како мерка за обид за намалување на трошоците за работна сила, наведуваат дека најнискиот процент на намалување на бројот на вработени е пет проценти, а за некои индустрии може да биде над 50 проценти.
Анкетите и анализите покажуваат дека, кога ќе стане јасно дека Владата нема да прифати компромисно решение за зголемување на минималната плата за 200 евра на 800 и 1.000 евра, ќе започне со спроведување мерки за заштеда на трошоци, односно зголемување на цените и изготвување списоци за отпуштање.
Некои одговори покажуваат дека не можат да чекаат до јануари за да генерираат дополнителни пари за да платат зголемени плати, но ќе мора делумно да ги зголемат цените пред тоа, а потоа да следат дали ќе бидат потребни дополнителни зголемувања или други мерки за да се направи бизнисот одржлив.
Некои работодавци очекуваат дека на почетокот на следната година ќе има зголемување на цените на електричната енергија, комуналните услуги, како и на општинските даноци и такси, за да можат овие компании и општинските буџети да ги компензираат трошоците што ќе ги направат поради спроведувањето на значително повисоки минимални плати.
