Со крајот на долгите и сончеви летни денови и доаѓањето на есента, промените не се забележуваат само во температурите и природата. Кај многу луѓе овој период носи и промени во нивото на енергија, расположението, концентрацијата и навиките за спиење.
Пократките денови и помалата изложеност на дневна светлина можат да влијаат врз природниот биолошки ритам на организмот. Токму затоа, со почетокот на есента, утринското будење за некои луѓе станува потешко, во текот на денот може да се појави чувство на поспаност, а попладневниот замор да биде поизразен.
Промената е особено забележлива по периодот на летни одмори, подолги денови и повеќе активности на отворено. Со есента повторно се враќаат работните и училишните обврски, температурите постепено се намалуваат, а времето поминато на дневна светлина станува пократко.
Светлината има значајна улога во регулирањето на циркадијалниот ритам – внатрешниот „часовник“ на организмот кој учествува во регулирањето на циклусот на спиење и будност. Промените во изложеноста на светлина можат да влијаат и врз времето кога чувствуваме поспаност или будност.
Поради тоа, некои луѓе во есенските месеци забележуваат дека им е потребно повеќе време за целосно да се расонат наутро, дека потешко ја одржуваат концентрацијата или дека порано во денот чувствуваат потреба за одмор.
Кај дел од луѓето може да се забележи и промена на расположението. Намалената енергија, помалата желба за активности и потребата за подолго спиење можат да бидат дел од сезонското приспособување на организмот. Сепак, интензитетот на овие промени е различен кај секој човек.
За полесно приспособување на новиот сезонски ритам може да помогне редовното време за легнување и станување, престојот на дневна светлина, особено во утринските часови, како и редовната физичка активност. Балансираната исхрана, доволниот внес на течности и паузите во текот на работниот ден исто така можат да помогнат во одржувањето на енергијата.
Иако повремениот замор во периодот на сезонските промени не е невообичаен, долготрајната исцрпеност, значително нарушеното расположение, проблемите со спиењето или состојба што го попречува секојдневното функционирање не треба автоматски да се припишуваат на есента. Во таков случај е препорачливо да се побара совет од здравствен работник.
Есента, затоа, за организмот може да претставува период на приспособување. Додека деновите стануваат пократки, а утрата постудени, на телото понекогаш му е потребно време да го пронајде својот нов сезонски ритам.
