Утрински Весник
Економија

ММФ предупредува: Растот на цените на енергенсите може да доведе до нов бран инфлација и да го забави економскиот раст во земјава

Mmf.jpg

Како одговор на овие притисоци, властите веќе воведоа привремени мерки, меѓу кои намалување на ДДВ за горивата од 18 на 10 проценти, како и користење на резерви на тешко гориво за намалување на трошоците за производство на електрична енергија. Сепак, од Фондот предупредуваат дека овие мерки треба да бидат временски ограничени и внимателно насочени.

Дополнително, се очекува зголемениот увоз на енергија да го прошири дефицитот на тековната сметка на околу 5 проценти од БДП во 2026 година, пред тој постепено да се намали со стабилизирањето на глобалните пазари.


Од ММФ посочуваат дека ризиците за економијата остануваат високи. Продолжувањето на конфликтите на Блискиот Исток, високите цени на енергенсите, но и можниот пад на економската активност во Европската Унија, би можеле дополнително да го забават растот и да ја зголемат инфлацијата на подолг рок.

Како дополнителни ризици се наведуваат и евентуалните непланирани зголемувања на платите и пензиите, како и можните пречекорувања на трошоците кај големите инфраструктурни проекти.

Мисијата на Фондот ја поздравува намерата на властите фискалниот дефицит во 2026 година да се намали на 3,5 проценти од БДП, но предупредува дека без конкретни реформи во даночната политика и подобра наплата на приходите, дефицитот би можел да достигне и 4,2 проценти.

Како клучни приоритети се наведуваат подобра контрола на јавните трошоци, особено во делот на платите и пензиите, како и намалување на даночното затајување. Воедно, се препорачува постепено укинување на намалениот ДДВ за горивата, додека поддршката за најранливите категории граѓани треба да се обезбедува преку таргетирани социјални програми.

Во извештајот се нагласува и потребата од поголема фискална транспарентност, особено во делот на јавните инвестиции и субвенциите во енергетскиот сектор, како и реформи за поефикасно управување со јавните претпријатија.

И покрај предизвиците, ММФ оценува дека банкарскиот систем во земјата останува стабилен, со солидна капитализација и ликвидност, но предупредува на зголемениот раст на кредитирањето во секторот недвижности, што бара внимателно следење.

Во однос на долгорочниот развој, Фондот истакнува дека структурните реформи – особено во владеењето на правото, пазарот на труд и енергетиката – се клучни за зголемување на продуктивноста и подобрување на деловната клима во земјата.

Можете да прочитате

ММФ за Народната банка: Стратегиска модернизација на монетарната политика и одржување на стабилноста на финансискиот систем

Мицкоски: Состојбата со горивата е стабилна, нема покачување на цената на електричната енергија

Нафтата падна на помалку од 100 долари по барел по најавата за крај на војната на Блискиот Исток